Научници утврдија дека додатокот во исхраната добиен од квасец може да го поттикне организмот да создава посилни имунолошки клетки кои поефикасно се борат против туморите. Студијата покажа дека додавањето на тој препарат во храната на дебелите лабораториски глувци го менува начинот на кој се развиваат нивните имунолошки клетки. Организмот потоа подолго време произведува клетки кои се метаболички поподготвени за борба против ракот.

Истражувањето го спроведоа научници од Тринити колеџ Даблин и Јуниверзити колеџ Даблин, а резултатите се објавени во списанието „Сел рипортс“.

Како може да се „истренира“ имунитетот?

Авторите истакнуваат дека дебелината може сериозно да ја наруши работата на имунолошкиот систем. Таа поттикнува долготрајно воспаление, а истовремено ја слабее способноста на организмот да се брани од тумори.

Научниците знаат дека вродениот имунитет може на одреден начин да се „истренира“ така што неговите клетки посилно ќе реагираат на идните закани. Но, досега тоа главно се постигнуваше со инјекции со прочистени материи кои силно го активираат имунолошкиот систем.

Новото истражување покажа дека сличен ефект може да се постигне и со додавање бета-глукан од квасец во исхраната на глувците. Додатокот ја промени работата на матичните и развојните клетки во коскената срцевина, од кои настануваат крвните и имунолошките клетки.

Организмот потоа подолго време создавал функционално способни моноцити и макрофаги. Тие клетки кај дебелите глувци ја подобриле одбраната од тумори и делумно ги исправиле нарушувањата на имунитетот кои се задржале дури и по слабеењето.

Авторите нагласуваат дека не се работи за лек против рак, ниту за замена за постојните терапии. Резултатите само укажуваат на можноста дека со едноставна прехранбена интервенција еден ден би можела да се подобри способноста на организмот да реагира на болеста.

Зошто дебелината е проблем за имунолошкиот систем?

Врската меѓу дебелината и ракот е позната со години. Прекумерната телесна тежина е поврзана со зголемен ризик од развој на најмалку $13$ вида рак.

Причината не е само тоа што масното ткиво произведува хормони и воспалителни молекули кои можат да го поддржат растот на туморот. Дебелината го менува и однесувањето на имунолошките клетки. Некои од нив стануваат метаболички исцрпени и послабо реагираат на заканите, па туморите полесно го избегнуваат надзорот на имунолошкиот систем.


Што е бета-глукан?

Главниот „херој“ на новото истражување не е некое егзотично соединение, туку бета-глукан, природен полисахарид кој се наоѓа во клеточниот ѕид на пекарскиот квасец Saccharomyces cerevisiae. Полисахаридите се големи молекули изградени од долги синџири на едноставни шеќери.

Бета-глуканите се наоѓаат и во овесот, печурките и други организми. Меѓутоа, нивната градба се разликува во зависност од изворот, па немаат сите еднакви ефекти врз организмот. Бета-глуканот е исклучително популарен и широко достапен додаток во исхраната кој може да се набави во аптеките.

Што е откриено?

Научниците им давале на глувците храна збогатена со бета-глукан од квасец и ги следеле промените во нивниот имунолошки систем. Посебно ги проучувале моноцитите и макрофагите.

Моноцитите се бели крвни клетки кои патуваат низ крвотокот. Кога ќе преминат во ткиво, се претвораат во макрофаги – поголеми и поактивни клетки кои ги отстрануваат бактериите, остатоците од мртвите клетки, туморските клетки и другите закани. За време на таа преобразба тие значително се зголемуваат, развиваат повеќе внатрешни клеточни структури за својата работа и повеќе не можат да се делат.

Истражувањата покажаа дека бета-глуканот не само што накратко ги активирал постојните клетки, туку предизвикал и долготрајни промени во коскената срцевина, каде што настануваат нови крвни и имунолошки клетки. Со други зборови, организмот почнал да создава нова генерација моноцити и макрофаги кои биле метаболички поподготвени за борба против тумори.

Зашто е ова важно?

Имунотерапијата во последните години стана еден од најголемите чекори напред во лекувањето на ракот. Некои лекови ги отстрануваат „кочниците“ на имунолошкиот систем, додека други терапии користат генетски приспособени имунолошки клетки.

Меѓутоа, голем број пациенти не реагираат на имунотерапијата. Една од причините може да биде тоа што нивниот имунолошки систем уште на почетокот не е доволно функционален. Доколку се покаже дека едноставна прехранбена интервенција може да ја подобри работата на вродениот имунитет, таа еден ден би можела да служи како надополнување на постојните терапии, а не како нивна замена.

Една од авторките на трудот, професорката Хелен Рош, истакна дека студијата е прв доказ дека внесот на бета-глукан од квасец може да поттикне трениран имунитет преку репрограмирање на клетките во коскената срцевина.

Што значи тоа за луѓето?

Најважното ограничување на студијата е тоа што е спроведена на глувци. Многу ветувачки резултати добиени на животни подоцна не се потврдуваат во испитувањата на луѓе. Затоа авторите не тврдат дека бета-глуканот лекува рак, ниту препорачуваат пациентите да го земаат на своја рака.