X
 02.06.2026 Живот

Научници открија „породилиште за планети“ зад орбитата на Јупитер

Научници открија еден од главните извори на карпестиот материјал во Сончевиот Систем - област која во текот на милиони години создавала разновидни популации на „бебиња-планети“.

Во неодамнешната студија објавена во списанието „Астрофизикал џорнал“ истражувачи од Институтот „Макс Планк“ опишуваат регион зад Јупитер кој бил одговорен за настанокот на генерации планетезимали со изразено различен состав.

Вселенски породилишта на планети

Сончевиот Систем настанал пред приближно 4,5 милијарди години при колапс на џиновски облак од гас и прашина. Додека материјалот во центарот го обликувал Сонцето, остатоците со текот на времето се собирале и ги создавале градежните елементи за настанокот на планетите. Но, се чини дека приказната има повеќе слоеви.

Научниците веруваат дека различните области на Сончевиот Систем можеби се развивале под поинакви услови, при што процесот на формирање на планетите можел да се одвива во повеќе истовремени фази. Истражувачите се обиделе да ја расветлат раната историја на Сончевиот Систем фокусирајќи се на периодот меѓу два и четири милиони години по неговото настанување. Дотогаш Јупитер веќе собрал голем дел од материјалот околу својата орбита, веројатно создавајќи празнина во дискот од гас и прашина од кој системот првично се формирал.

Овој процес можел да зароби огромни количини прашина со создавање прстен од гас со повисок притисок веднаш зад Јупитер. Овие таканаречени „замки за прашина“ можеле, во текот на милиони години, да продолжат да произведуваат различни видови планетезимали, од кои се создадени планетите.

 - Силните докази укажуваат на тоа дека замките за прашина биле привилегирано место за раѓање на планетезималите во нашиот Сончев Систем - изјави Јоана Дражковска од Институтот „Макс Планк“.

Улогата на Јупитер

Користејќи компјутерски симулации, истражувачите ги рекреирале судирите на микроскопските честички, како и движењата од големи размери во рамките на протопланетарниот диск на Сончевиот Систем.

- Очигледно е дека различните видови планетезимали се формирале во истиот регион на раниот диск од прашина и гас, само во различно време. Областа веднаш зад орбитата на Јупитер нудеше одлични услови за тоа - вели Дражковска.

Истражувачите откриле дека некои честички можеле да се распаднат, да се лепат една за друга или да останат заробени во одредени области, како онаа зад Јупитер. Гасовитата џиновска планета воедно дејствувала и како бариера, задржувајќи ги поголемите и поцврсти парчиња, додека помалите зрнца прашина ги пропуштала кон внатрешноста на Сончевиот Систем. Истовремено настанувале нови планетезимали, вшмукувајќи дел од материјалот од дискот.

Двата различни процеси создале две различни популации на планетезимали: едната составена главно од кршлив материјал, а другата од постабилна материја. Резултатите укажуваат дека замките за прашина, како онаа создадена зад Јупитер, можеле да бидат главно породилиште на планетарните градежни елементи кои подоцна помогнале во формирањето на остатокот од Сончевиот Систем.

Новите сознанија би можеле да помогнат во откривањето на тоа како настанале Земјата и нејзините соседни планети.

Извор: index.hr
Фото: magnific

Издвојуваме

Слични вести од Fakulteti.mk

Живот