По речиси 70 години откако бил пуштен во сообраќај, прочуениот „Син воз“ повторно превезува патници кон Јадранското Море. Неговите вагони со спални и салон-вагони се приклучени кон редовните линии на „Србијавоз“, кои и летово сообраќаат на релацијата Белград - Бар.
Оваа железничка маршрута се смета за една од најубавите во Европа бидејќи минува низ импресивни планински предели и кањони, низ многу тунели и преку многу мостови, нудејќи им на патниците глетки кои ретко можат да се видат при други патувања.
Цените, како што е наведено на веб-страницата на „Србијавоз“, во салон-вагоните од составот на „Синиот воз“ се исти како и во редовните вагони со спални. За користење еднокреветна кабина, потребно е да се доплатат 45 евра покрај билетот за прва класа, додека за двокреветна кабина е потребен билет за втора класа и доплата од 20 евра.
„Синиот воз“ е музејско-туристички воз кој за време на животот на Јосип Броз Тито се користел исклучиво за патувања на претседателот на Социјалистичка Федеративна Република Југославија (СФРЈ), како и на високи државни и политички личности во земјата и во странство.
Изградбата на „Синиот воз“
Одлуката за изградба на нов „Син воз“ била донесена во 1956 година, а го проектирале инженери од белградската „Машиноградња“.
Се состоел од девет вагони на „главниот воз“, со ознаки од 2-11 до 2-19, кои биле пуштени во сообраќај кон крајот на февруари 1959 година. Четири вагони биле произведени во фабриката „Драгослав Ѓорѓевиќ Гоша“ во Смедеревска Паланка, а останатите пет во фабриката „Борис Кидрич“ во Марибор.
Подоцна кон „главниот воз“ биле додадени уште три вагони - во 1963 година ресторан-вагон со ознака 2-20, во 1966 година вагон за спиење со ознака 2-21 и во 1976 година енергетски вагон со ознака 2-10. И тие биле произведени во Марибор.
Во составот на „Синиот воз“, покрај „главниот воз“, се наоѓал и „првиот“ или офицерскиот воз, со ознаки од 1-01 до 1-20. Во него имало вагони за складиште и енергетски вагони, вагони за спиење, вагони за превоз на автомобили и ресторан, произведени во периодот од 1961 до 1975 година.
Махагони, круша и орев во внатрешноста
Внатрешноста на „Синиот воз“ ја проектирале архитектите Владета Максимовиќ и Никола Радановиќ и главно била изработена од дрво.
Биле користени махагони, круша и орев. Квалитетните материјали, како волнените теписи, кадифето и свилата, го надополнувале ентериерот во стилот на арт деко, кој е зачуван во автентична форма.
Опремен со сè што било потребно за луксузно и удобно патување, со право го носел епитетот салонски воз.
Возот претставувал една целина која овозможувала исклучителни услови за престој и работа. Претседателскиот салон со два апартмани, свечената трпезарија, кујната, салонот за главните гости, протоколарниот салон, ресторанот, вагоните за спиење, погонските и командните вагони го правеле „Синиот воз“ место каде што непречено се одвивале и секојдневниот живот и протоколарните обврски.
Тито со задоволство патувал и престојувал во него, таму преноќувал, разговарал со странски државници и државни делегации, државни и партиски раководители, а примал и делегации на граѓани и здруженија.
Најдобрите домашни и светски готвачи приготвувале домашни и светски јадења и десерти во кујната, во која можело да се подготват дури 300 оброци. Вагоните биле конструирани така што пијалакот не се истурал од чашите.
Локомотиви со славни имиња: „Динара“, „Козара“, „Сутјеска“, „Неретва“
Композициите на „Синиот воз“ на почетокот ги влечеле само парни локомотиви кои биле сигурни и можеле да сообраќаат по сите пруги. Станувало збор за локомотиви од серијата 11, запленети по завршувањето на Втората светска војна.
Од 1947 година возот го влечела и една парна локомотива со ознака 11-022, произведена во Унгарија.
По 20 години возење, овие локомотиви биле заменети со четири дизел-електрични локомотиви од серијата 666, купени од фабриката „Џенерал моторс“ во 1978 година. И тие, покрај серискиот и инвентарниот број, ги носеле славните имиња: 666-001 „Динара“, 666-002 „Козара“, 666-003 „Сутјеска“ и 666-004 „Неретва“.
Во службата на „Синиот воз“ („Специјалниот воз“), официјално наречена Инспекторат на специјалниот воз, на почетокот работеле 33 лица, а по промената на начинот на влечење бројот бил намален на 20.
Тито поминал повеќе од 600.000 километри со возот
Тито со „Синиот воз“ поминал повеќе од 600.000 километри, патувајќи по пругите низ Југославија, но и во Франција, Полска, Австрија, Унгарија, Романија, Бугарија, Грција и СССР.
Во возот Тито угостил повеќе од 60 светски државници и највлијателни лидери на 20 век: Хрушчов, Брежњев, Насер, Ганди, Ахмед Бен Бела, Секу Туре, Џелал Бајар, Константин Караманлис, грчкиот крал Павле и кралицата Фредерика, британската кралица Елизабета, принцот Филип и принцезата Ана, како и многу други.
Со „Синиот воз“ Тито бил пренесен и на своето последно патување, од Љубљана до Белград, каде што бил погребан во Куќата на цвеќето во 1980 година.
Денес, по повеќе од 60 години, изгледот останува автентичен, а сите вагони сведочат за највисокото ниво на ексклузивност и луксуз наменето за патниците.
Од 2005 година „Синиот воз“ се користи за комерцијални цели.
Целиот воз или само одделни вагони можат да се изнајмат во посакуваниот состав за најмногу 110 патници. Возот може да се изнајми и за снимања, фотографирања, изложби, состаноци, конференции, работилници, свечени настани и слично, или само да се посети и разгледа.
Цената за изнајмување зависи од составот на возот, бројот на патници и дополнителните барања.
Извор:
Nezavisne.com
Фото:
Wikipedia